Eerste Wereldoorlog maakte 100 jaar geleden onafhankelijkheid Litouwen mogelijk

Eerste Wereldoorlog maakte 100 jaar geleden onafhankelijkheid Litouwen mogelijk

16-02-18 12:51:00,

Op 16 februari wordt in Litouwen gevierd dat het honderd jaar geleden is dat Litouwen zich onafhankelijk verklaarde van Rusland. Dat werd mogelijk gemaakt door de Duitse bezetter.

In de Middeleeuwen ontstond het grootvorstendom Litouwen, dat veel groter was dan de huidige republiek. Aanvankelijk omvatte het ook delen van Wit-Rusland en op zijn grootst ook delen van het huidige Oekraïne en het westen van Rusland. Tegen het eind van de Middeleeuwen begon met het huwelijk van de Poolse koningsdochter Hedwig van Anjou met de Litouwse grootvorst Jogaila de Poolse-Litouwse unie, die Litouwen de zelfstandigheid zou kosten. Waar het aanvankelijk om een personele unie ging, werd het al snel een echte unie onder Poolse leiding.

Eind 18e eeuw ging de Pools-Litouwse adelsrepubliek vervolgens ten onder in de zogenoemde Poolse delingen. Het huidige Litouwen kwam net als de meeste historisch Litouwse gebieden onder Russisch bewind en zou tot de Eerste Wereldoorlog onderdeel van Rusland blijven.

Om het op grond van het Von Schlieffen-plan te verwachten grote Duitse offensief tegen Frankrijk wind uit de zeilen te nemen, begonnen de Russen in overleg met de Fransen meteen na het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog een offensief gericht op Oost-Pruisen, dat als een kwetsbaar balkon uitstak in de Rusissche invloedssfeer.

De Duitsers slaagden er echter niet alleen in dit Russische offensief af te slaan, maar drongen op hun beurt diep in het Russische territorium binnen. In 1915 hadden de Duitsers Litouwen volledig veroverd. Litouwse nationalisten zagen nu hun kans om onafhankelijkheid voor Litouwen te verkrijgen. De Russen hadden bij hun militaire terugtocht ook het bestuurlijke apparaat meegenomen. De Duitsers moesten dus sowieso met de Litouwers een nieuw ambtelijk apparaat optuigen om het land te besturen.

Veel Duitse officieren realiseerden zich echter niet dat ze van de Litouwers bondgenoten tegen de Russen konden maken. De Duitsers verloren dan ook veel sympathie onder de Litouwse bevolking door het opvorderen van levensmiddelen en het ronselen voor dwangarbeid. Ook de Russen hadden echter veel gevergd van de Litouwers. De Russische strijdkrachten verwachtten bijvoorbeeld van Litouwse burgers dat ze zich met hen terug zouden trekken in het binnenland van het tsarenrijk. Voor de Litouwers die daar gehoor aan gaven was echter nauwelijks iets voorbereid. De sanitaire voorzieningen in de opvanglocaties waren miserabel.

 » Lees verder

%d bloggers liken dit: