Screen Shot 2018-03-07 at 21.06.37.png

‘Geen megaschikkingen meer buiten de rechter om’

ftm.nl · by Sébas Diekstra – 28-2-2018

Aanleiding voor zijn uitlatingen is de uitzending Zakendoen met Justitie van het tv-programma Zembla woensdagavond. Dat gaat over de omvangrijke schikkingen door het Openbaar Ministerie (OM) met bedrijven als Rabobank, accountantskantoor KPMG en Volkswagen-importeur Pon.

De rechterlijke macht heeft op dit moment geen enkele rol bij de totstandkoming van transacties en strafbeschikkingen tussen het OM en een verdachte. Frits Bakker, voorzitter van de Raad voor de Rechtspraak, richt zijn pijlen dan ook op de praktijk waarin buiten de rechter om grotere strafzaken tegen met name rechtspersonen worden afgedaan. In die praktijk kan het om schikkingen gaan die in de miljoenen lopen.

Bij deze praktijk kunnen de nodige kanttekeningen worden geplaatst. Met name vanuit het oogpunt van transparantie richting de samenleving. Daarnaast produceert deze wijze van handelen door justitie ook een bepaalde mate van onrechtvaardigheid. Terwijl individuen die frauderen in de regel hard worden gestraft via een rechter, kunnen bedrijven die op onvergelijkbaar veel grotere schaal frauderen het op een akkoordje met het OM gooien.

Voor de samenleving is nauwelijks te controleren of de schikkingen rechtvaardig zijn

De wetgever heeft de afgelopen jaren steeds weer gezocht naar mogelijkheden om strafbare feiten buiten de rechter om af te doen. Volgens Bakker schaadt dit het vertrouwen in de rechtstaat: ‘Het belangrijk dat in een rechtsstaat wetten en regels effectief worden gehandhaafd. Het is belangrijk dat iedereen erop kan vertrouwen dat mensen die de regels overtreden, worden opgepakt door de politie, vervolgd door het OM en door de rechter worden bestraft. In het bijzonder geldt dat voor zaken met een grote maatschappelijke impact.’

Libor-affaire

Bakker doelt hierbij op zaken zoals de zogeheten Libor-affaire, waarin consumenten gedupeerd werden door fraude met rentetarieven. Het zou beter zijn, zo stelt Bakker, dat een schikking pas tot stand kan komen als de rechter hiervoor – na controle – toestemming heeft gegeven.

Op het moment dat dit soort zaken telkens worden afgedaan met bijvoorbeeld enkel een transactie, dan is het voor de samenleving nauwelijks te controleren of deze wijze van handelen rechtvaardig is.

Minder dan 50 procent van de strafzaken wordt aan de rechter voorgelegd

Bakker vindt dat het strafrechtsysteem beter moet gaan functioneren en de rechter eindelijk eens een rol moet krijgen bij de totstandkoming van schikkingen in grote ontnemings- en fraudezaken. Alleen op die wijze kan de strafrechter de rol vervullen die de rechtsstaat hem heeft toegekend, namelijk het: toetsen, waarborgen en oordelen en uiteindelijk transparant en passend straffen.

Minder dan 50 procent van de strafzaken wordt aan de rechter voorgelegd. De rest handelt het OM af, door bijvoorbeeld de verdachte een geldbedrag te laten betalen waarvoor in ruil de verdachte niet verder wordt vervolgd.

• Lees ook de kijktip over de Zembla-uitzending van FTM-redacteur Dennis Mijnheer

ftm.nl · by Sébas Diekstra

Nederlandstalige- geselecteerde- maar niet gepubliceerde artikelen:

[rss url=https://www.instapaper.com/folder/3512068/rss/6196606/hBBwhP0ZNQTzoQKPjMpBOlQ75o show_title=true show_links=ture show_summary=true show_author=true show_date=true recent=false]