Was ‘Holland’ nu eikenbos of elzenbroekbos? – Interessante Tijden

12-01-21 10:05:00,

Kronkelende eiken in de duinen

Met dank aan drie bronnen, Dirk Blok (1963) en JWJ Burgers (1999) en de behulpzame bioloog Kees Nieuwenhuijsen lossen we nu de vraag op, waarom West Frisia plots tot ‘Holland’ werd omgedoopt in 1101. Het werd toen vernoemd naar een bosgebied op de geestgronden rondom Leiden. Daar lag het machtscentrum van Floris II, toen hij de grafelijke rechten terugkreeg van het Bisdom van Utrecht. Denk hier bijvoorbeeld aan de Rijnsburg als ringburcht, maar ook de ringburcht in Leiden zelf.

Duinbos

Oorspronkelijk werd de hele regio ten Westen van het Vlie, “Westflinge’ dus aangeduid als ‘West Frisia’. De strandwallen met daarachter de geestgronden, noordelijk en zuidelijk van de Rijnmond vormden de oudste bewoningscentra van West Frisia. Op die geestgronden groeide ‘Holdland’. Dat zouden dan eikenbossen zijn geweest zoals je die ook nu ook ziet groeien. Bijvoorbeeld in de Waterleidingduinen.

De Romeinen vermeldden nog de slag bij het Baduhennawoud, waarin de Friezen hen verpletterend verslaan. Dat lokaliseren historici wel bij Heiloo. Terwijl de Romeinen zich toen bij het IJ terugtrokken in hun Castellum bij Velsen. Dat moet dan wel bos van de geestgronden geweest zijn en dus eikenbos. Want Heiloo ligt direct achter de strandwal op de geestgrond.

Dat is het type bos waar Burgers op wijst, bij duiding van ‘Holland’. Want de wilgen- en elzenbossen die je in moerassen vindt, die duidde men meestal aan als ‘Woud’ (denk aan Hoogwoud). Blok is de eerste die de bossen op geestgronden aanwijst als oorsprong van de haam ‘Holland’.

Oerrr, Elzenbroekbos is ‘Woud’, geen ‘Holtland’

Die aanduidingen als ‘Holtland’ hadden een economische oorsprong. De landheren en bisdommen wilden registreren wat er te oogsten was, te halen viel. Houtland dus, hakhout:

Freilich war der Name Holland stärk dynastisch gefärbt. Das geht schon aus der Herkunft des Namens hervor74. Ursprünglich war es der Name der bewal- deten Geestrücken nördlich, und südlidi der Rheinmündung, einer Gegend, für die wir bis 1064 keinen Raumnämen nachweisen können. In den Jahren 1111— 1113 umfaßte der Name auch die trockengelegten Moore auf beiden Seiten des Rheins.

In der zweiten Hälfte des 11. Jahrhunderts scheint Holland also der Name des späteren Rijnland geworden zu sein76..Das Gebiet um die Rhein- mündüng war eine der ältesten Siedlungsländsdiaften der westfriesischen Graf- schaft-und ein Kernraum der gräflichen Herrschaft,

 » Lees verder